تزریق اپیدورال یک روش کم تهاجم و سرپایی است که با هدف تسکین دردهای مزمن در بخش های مختلف بدن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ناحیه ای که به آن فضای اپیدورال گفته می‌شود فضایی است که بین لایه های داخلی و خارجی غشایی است که طناب نخاعی را می‌پوشانند.

با بیان ساده تر باید فضای اپیدورال را جایی دانست که استخوان ها و دیسک های ستون فقرات، اعصاب و نخاع را احاطه می‌کنند.

این فضا دقیقاً همان جایی است که ممکن است فتق دیسک اتفاق بیفتد و باعث اعمال فشار یا التهاب اعصاب نخاعی می‌شود.

زمانی که دردهای مزمن در این محدوده از بدن اتفاق می‌افتد.

تزریق استروئید به ناحیه اپیدورال باعث می‌شود تا درد بیماران کمتر شده و شرایط جسمانی بهتری را تجربه می‌کنند.

اساساً باید بدانید که تزریق اپیدورال برای تسکین دردهای عصبی در ناحیه ستون فقرات گردنی، میانی و کمری کاربرد دارد.

البته ناگفته نماند که تزریق اپیدورال برای کنترل درد سایر قسمت های بدن نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

زمانی که درد ناشی از التهاب عصبی باشد می‌توان با این فرایند درد بیماران را کنترل کرد.

دارویی که در فضای اپیدورال تزریق می‌شود با هدف کاهش التهاب یک یا چند ریشه عصبی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

زمانی که این عارضه با آسیب یا فشارهای غیر عادی ایجاد شده باشد باعث کاهش درد بیماران خواهد شد.

زمانی که عصب ها در نقاط مختلف بدن تحت فشار قرار می‌گیرند.

به مرور زمان ملتهب شده و باعث ایجاد درد، سوزن سوزن شدن یا بی حسی در امتداد عصب می‌شود.

در چنین شرایطی با تزریق یک ضد التهاب بسیار قوی می‌توان درد بیماران را کنترل کرد و سایر اقدامات درمانی را انجام داد.

کاربرد تزریق اپیدورال چیست؟

تزریق اپیدورال روشی برای رساندن دارو به فضای اپیدورال در اطراف نخاع است که با توجه به نوع دارو و شرایط بیمار، کاربردهای مختلفی دارد.

این روش بیشتر برای کنترل درد، ایجاد بی حسی در برخی جراحی ها و کاهش دردهای ناشی از مشکلات ستون فقرات مورد استفاده قرار می گیرد.

نوع داروی تزریقی نیز می تواند متفاوت باشد و بسته به هدف درمان، از داروهای بی حس کننده یا کورتیکواستروئیدی استفاده شود.

مهمترین کاربردهای تزریق اپیدورال

  • تسکین درد هنگام زایمان: اپیدورال یکی از روش های رایج برای کاهش درد زایمان است.
    داروی بی حسی از طریق کاتتر در فضای اپیدورال قرار می گیرد و می تواند احساس درد را در قسمت پایین بدن کاهش دهد، در حالی که فرد معمولا هوشیار باقی می ماند.
  • ایجاد بی حسی در برخی جراحی ها: در بعضی اعمال جراحی، بی حسی اپیدورال می تواند به عنوان بخشی از روش بیهوشی یا در شرایط خاص جایگزینی برای بیهوشی عمومی باشد.
    انتخاب این روش به نوع جراحی و وضعیت بیمار بستگی دارد.
  • کنترل درد پس از جراحی: گاهی از اپیدورال برای کنترل درد بعد از برخی جراحی ها استفاده می شود.
    این روش می تواند به کاهش نیاز به برخی داروهای مسکن سیستمیک کمک کند.
  • درمان برخی دردهای ستون فقرات: تزریق اپیدورال می تواند در بعضی بیماران مبتلا به دردهای ناشی از تحریک یا التهاب ریشه های عصبی، مانند برخی موارد سیاتیک، برای کاهش التهاب و درد مورد استفاده قرار گیرد.
    این تزریق برای همه انواع کمردرد مناسب نیست و انتخاب بیمار باید پس از بررسی علت درد انجام شود.
مطالعه بیشتر:  درمان درد نواحی دست

بنابراین، کاربرد تزریق اپیدورال به علت مراجعه، محل درد، نوع داروی مورد استفاده و شرایط جسمی فرد بستگی دارد.

پزشک فوق تخصص درد، پیش از انجام تزریق، سابقه پزشکی و داروهای مصرفی بیمار را بررسی می کند تا مشخص شود آیا این روش گزینه مناسبی برای او است یا خیر.

روش تزریق اپیدورال

روش تزریق اپیدورال
روش تزریق اپیدورال

اگر چه تزریق اپیدورال یک فرایند ساده به نظر می رسد اما از حساسیت بسیار بالایی برخوردار است.

مهم است که این روش با دقت بسیار بالا و تحت نظر متخصصان برتر مثل دکتر مهرشاد نمازی انجام پذیرد.

برای اینکه بتوانید تزریق اپیدورال را به درستی انجام دهید نیاز است که در زمان مشخص شده در بیمارستان یا کلینیک های تخصصی حضور پیدا کنید.

بعد از بررسی و معاینات اولیه از بیماران خواسته می‌شود که لباس مناسب اتاق عمل را بپوشند و بر روی میز مخصوص دراز بکشند.

اینکه بیمار در چه حالتی قرار بگیرد بستگی به نظر پزشک دارد.

زیرا متخصصان تزریق را با تکنیک های متفاوتی انجام می‌دهند و این مسئله بستگی به عملکرد پزشک دارد.

پس از آماده سازی بیماران برای تزریق اپیدورال متخصصان یک لوله ظریف یا کانول را در پشت دست بیمار قرار می‌دهند.

تا در طول عمل اگر نیاز به دارو داشته باشند بدون مشکل و محدودیت تزریق دارو انجام پذیرد.

در ادامه با استفاده از محلول های ضدعفونی کننده ناحیه کمر را از هرگونه آلودگی پاکسازی می‌کنند و محل تزریق به طور دقیق مشخص می‌شود.

برای اینکه بیماران در طول تزریق اپیدورال دردی احساس نکنند در محل مشخص شده از بی‌حسی موضعی استفاده می‌شود.

البته ممکن است هنگام تزریق دارو کمی درد را احساس کنید.

در ادامه پزشک سوزن اپیدورال را با استفاده از تصاویر اشعه ایکس به ناحیه مورد نظر هدایت می‌کند.

در این فرایند برای اینکه پزشک دید بهتری از محل قرارگیری سوزن داشته باشد.

ممکن است از نوعی ماده به نام کنتراست استفاده کنند که باعث می‌شود موقعیت دقیق سوزن به طور کامل قابل مشاهده باشد.

بعد از اینکه سوزن در موقعیت مناسب قرار گرفت پزشک به آرامی دارو را به فضای اپیدورال اطراف نخاع تزریق می‌کند.

ممکن است در این موقعیت کمی احساس فشار داشته باشید اما به هیچ عنوان دردناک و غیر قابل تحمل نیست.

مطالعه بیشتر:  درمان آسیب مینیسک بدون جراحی

با توجه به اینکه در فرایند تزریق اپیدرال از اشعه ایکس برای تصویربرداری استفاده می‌شود.

ممکن است این فرایند کمی طول بکشد و مدت زمان آن حدوداً ۳۰ دقیقه تخمین زده می‌شود.

آیا تزریق اپیدورال خطرناک است؟

یکی از راهکارهای بسیار مهم و کاربردی برای تسکین دردهای حاد و مزمن تزریق اپیدورال است.

اگر چه متخصصان این فرایند را برای آسیب های جدی و دردهای غیر قابل کنترل مناسب می‌دانند.

بهتر است که در مورد عوارض و خطرات احتمالی آن نیز اطلاعات کافی داشته باشید.

برخی از افراد بعد از تزریق اپیدورال با هدف تسکین درد ممکن است عوارض جزئی مانند حالت تهوع، سردرد یا سرگیجه را تجربه کنند.

البته برخی از افراد به دلیل اضطراب ناشی از عمل که می‌تواند باعث کاهش ناگهانی ضربان قلب و فشار خون شود، حالتی مثل از هوش رفتن یا غش کردن را تجربه می‌کنند.

گاها دیده می‌شود که برخی از بیماران در فرایند تزریق اپیدورال حالت برافروختگی صورت را تجربه می‌کنند که با قرمزی و احساس گرما همراه است.

معمولا چنین عوارضی بعد از تزریق اپیدورال ماندگار نیست و با استراحت و حدوداً چند ساعت بعد از تزریق از بین می‌رود.

البته بیماران می‌توانند برای کاهش درد و تورم ناشی از درمان از کمپرس یخ استفاده کنند که بسیار مناسب و موثر می‌باشد.

عوارض و خطرات احتمالی تزریق اپیدورال فقط به این موارد ختم نمی‌شود.

بلکه ممکن است برخی از بیماران عوارض جدی تر را که مرتبط با بی حسی موضعی می‌باشد تجربه نمایند.

این عارضه زمانی اتفاق می‌افتد که محلول بی حس کننده وارد رگ های خونی شود.

منجر به سمی شدن سیستم عصبی مرکزی یا سیستم قلبی عروقی خواهد شد.

از دیگر خطراتی که ممکن است با تزریق اپیدورال اتفاق بیفتد می‌توان به خطر مربوط به استروئیدهای ذرات معلق اشاره کرد.

اگر ذرات بزرگ تر این ماده استروئیدی به یکدیگر بچسبند و عروق خونی را مسدود کنند باعث کاهش خونرسانی به نخاع می‌شود.

به طور کلی چنین خطراتی مربوط به زمانی است که تزریق اپیدورال بالاتر از سطح L3 یا مهره کمری سوم انجام پذیرد.

شایع ترین خطر تزریق استروئید به رگ های خونی است که احتمال بروز آن در افراد بالای ۵۰ سال بیشتر می‌باشد.

به ندرت اتفاق می‌افتد که بیماران واکنش های آلرژیک به استروئیدها یا بی حس کننده های موضعی یا رنگ کنتراست نشان دهند.

چنین عوارضی غیر ممکن نیست.

فراموش نکنید که تزریق اپیدورال برای برخی از بیماران با عوارض خاصی همراه است.

به ندرت اتفاق می افتد که بیماران بعد از تزریق اپیدورال علائمی مثل خونریزی، قند خون بالا یا درد بیشتر را تجربه کنند.

اگر در روند تزریق اپیدورال کوتاهی و یا سهل انگاری اتفاق بیفتد احتمال بروز عفونت باکتریایی یا قارچی در کانال نخاعی وجود دارد.

به همین دلیل است که این فرایند باید با دقت و توسط متخصصان با تجربه انجام شود تا از خطرات احتمالی آن محفوظ بمانید.

مطالعه بیشتر:  درمان درد گردن

نکاتی در مورد تزریق اپیدورال

نکاتی در مورد تزریق اپیدورال
نکاتی در مورد تزریق اپیدورال

شاید برایتان جالب باشد بدانید که در فرایند تزریق اپیدورال جهت کنترل دردهای مزمن از چند نوع استروئید استفاده می‌شود که تاثیر قابل توجهی بر کنترل و کاهش درد بیماران دارد.

  • دگزامتازون
  • بتامتازون
  • متیل پردنیزولون
  • تریامسینولون

از جمله داروهایی هستند که برای تزریق اپیدورال مورد استفاده قرار می‌گیرند.

البته انتخاب نوع و دوز دارو بستگی به علائم بیماران دارد و اینکه در تزریق های قبلی بدن چه پاسخی نشان داده است.

فراموش نکنید که تزریق اپیدورال برای همه بیماران مناسب نیست.

اگر افراد با دردهای مزمن مواجه باشند و سایر تکنیک‌ها برای کاهش درد موثر نباشد می‌توانند تزریق اپیدورال را انجام دهند.

مهم است که پیش از این فرایند حتماً میزان حساسیت افراد به داروهای تزریقی بررسی شود.

به یاد داشته باشید که تزریق اپیدورال برای بیمارانی که به عفونت های فعال مبتلا هستند توصیه نمی‌شود.

این محدودیت برای کسانی که از داروهای رقیق کننده خون استفاده می‌کنند نیز وجود دارد.

اگر بیماران نیاز به تزریق اپیدورال داشته باشند و از داروهای ضد پلاکت مانند پلاویکس استفاده کنند موظف هستند ۵ الی ۱۰ روز قبل از تزریق اپیدورال مصرف این نوع داروها را متوقف کنند.

کاندیدای مناسب تزریق اپیدورال چه کسانی هستند؟

تزریق اپیدورال برای همه افرادی که دچار درد هستند مناسب نیست و انتخاب بیمار به علت درد، شدت علائم، سابقه پزشکی و پاسخ به درمان های قبلی بستگی دارد.

این روش در دو کاربرد اصلی یعنی کنترل درد و بی حسی اپیدورال و همچنین تزریق استروئید اپیدورال برای برخی دردهای ستون فقرات استفاده می شود.

افرادی که دچار درد تیرکشنده از کمر به پا، سیاتیک یا درد ناشی از تحریک و التهاب ریشه های عصبی هستند، در برخی شرایط می توانند کاندید مناسبی برای تزریق استروئید اپیدورال باشند.

معمولا این روش زمانی مطرح می شود که درد با درمان های غیرجراحی مانند دارو، فیزیوتراپی و اصلاح فعالیت ها به اندازه کافی کنترل نشده باشد.

در برخی بیماران مبتلا به تنگی کانال نخاعی یا مشکلات دیسک نیز ممکن است پزشک این روش را برای كاهش درد و ايجاد فرصت جهت بازتواني يا درمانهاي مكمل و بهبود عملکرد در نظر بگیرد.

با این حال، هر نوع کمردردی نیاز به تزریق اپیدورال ندارد.

برای مثال، در دردهای غیر اختصاصی کمر بدون شواهد تحریک ریشه عصبی، ممکن است این روش انتخاب مناسبی نباشد.

پیش از تزریق، پزشک باید سابقه بیماری ها، داروهای مصرفی، به ویژه داروهای رقیق کننده خون، وجود عفونت، اختلالات انعقادی و نتایج معاینه و تصویربرداری را بررسی کند.

در صورت وجود عفونت فعال یا برخی اختلالات انعقادی، انجام تزریق ممکن است خطرناک باشد یا نیاز به تعویق داشته باشد.

بنابراین، کاندید مناسب تزریق اپیدورال فردی است که پس از ارزیابی دقیق پزشکی، علت درد و شرایط عمومی او با این روش مطابقت داشته باشد.

تصمیم نهایی باید توسط پزشک و بر اساس تشخیص و شرایط هر بیمار گرفته شود.

تصویر دکتر مهرشاد نمازی

دکتر مهرشاد نمازی

فوق تخصص درد
با قبولی در رشته پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، دوران پزشکی عمومی خود را با کسب رتبه ممتاز به پایان رسانید و رشته اینترونشنال درد مقطع فوق تخصص خود را در دانشگاه علوم پزشکی تهران به پايان رسانيده و در حال حاضر در این رشته در خدمت هموطنان گرانقدر می‌ باشد.

4 پاسخ

    1. سلام، معمولاً بیش از ۳ تا ۴ بار در سال توصیه نمی‌شود و باید با نظر پزشک باشد.

    1. سلام، اغلب یک تا دو روز استراحت نسبی کافی است و سپس بازگشت تدریجی به فعالیت توصیه می‌شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *